خلفاى ثلاثه در يك نگاه خطبه شقشقيه از خطبه‌هاى مهم نهج‌البلاغه در معرفى خلفاء است . در قسمتى از اين خطبه كه حضرت آن را بعد از بيعت مردم با وى بيان فرموده‌اند ، نمودارى از اعمال سه خليفه اول بيان شده‌است . حضرت در اين خطبه در پى بيان انتخاب ناشايست ابوبكر و ايجاد حكومتى كه پيران را فرسوده و جوانان را پژمرده مىسازد ، شيوه انتصابى وى در نصب عمر و شيوه شورايى عمر در انتخاب عثمان را به شدت مورد نكوهش قرار مىدهد . ناگفته پيداست ، آنچه على عليه السلام در اين سخنرانى مطرح فرموده و آن را به صداى دهان شترى كه از هيجان ريهء خود را خارج كرده تشبيه مىكند ، چيزى نبود كه مسلمانان به آن واقف نباشند . مسلمانان خاصه در عهد عثمان از فسق و فجور وى و نيز واليانش به ستوه آمده‌بودند ، و آنان را از اعتراض‌هاى خود ايمن نمىدانستند . اعتراضهايى كه اندك اندك به جريان براندازى تبديل شد و به قتل خليفه منجر گشت . به همين جهت مىتوان ادعا كرد كه حضرت وضعيت زمامداران گذشته رابه جهت مانده‌گارى در تاريخ عنوان نموده‌است . چيزى كه امروزه برخى انديشمندان اهل سنت ار آن غافل گشته تا بدان حد كه حاضر به بحث پيرامون انگيزهء گروههاى مختلف در محاصره عثمان و قتل او نيستند ! بخش اول اين خطبه به ستم ابوبكر در پذيرش خلافت و ظلم برخى اصحاب در